Warcaby

autor admin | Październik 10th, 2010

Twórcą gry miał być egipski bóg Tot, patron mądrości i pisma. Według legendarnej tradycji greckiej, grę wymyślił Palamades, podczas oblężenia Troi.

Grecka Petteia czyli kamyki, została przekształcona przez Rzymian w grę w rozbójników, Latrunculi. Nie zachował się niestety żaden kompletny opis tej gry, wiadomo że grano na planszy 8 na 8 pól, a każdy z graczy posiadał po 16 pionów, poruszających się w każdą stronę o dowolną ilość pól, grano do zbicia wszystkich.

Znana nam dzisiaj postać wykształciła się na Półwyspie Iberyjskim w XV wieku. Wywodzono ją z Alquerque, opartej na arabskiej grze El-Quirkat, nazwanej przez plemiona arabskie zamieszkujących Saharę zamma (damma). Znano ją na pewno w 100 roku n.e.

W Europie upowszechniła się za sprawą Francuzów w XI wieku.

Pierwsze traktaty o grze w warcaby, jakie zachowały się do dnia dzisiejszego pochodzą z hiszpańskiej Walencji, gdzie w 1547 r. wydano El Ingenio o juego de marro, de punta o damas napisany przez Antonia de Torquemadę.

Dzisiaj gra występuje w wielu odmianach, za dyscyplinę sportową uznaje się jedynie warcaby stupolowe, zwane także międzynarodowymi. W większości krajów gra odbywa się na planszy z 64 polami, czasami zastępowanej przez szachownicą. Rozgrywana jest na ciemnych polach planszy o wymiarach 8 na 8 pól, grający czarnymi pionkami (kamieniami) ma widzieć w lewym, dolnym rogu ciemne pole.

Używa się 24 pionków, 12 białych i 12 czarnych. Ustawia się je na ciemniejszych polach tak, aby dwa środkowe rzędy były wolne, pierwszy ruch wykonuje gracz z czarnymi pionkami. Celem gry jest zbicie wszystkich pionków przeciwnika lub uniemożliwienie mu wykonywania ruchu z powodu braku wolnego pola. W sytuacji, kiedy żaden z graczy nie może tego dokonać, wykonując po 15 ruchów bez zmniejszenia liczby pionków, następuje remis. Pionki mogą się poruszać o jedno pole do przodu po przekątnej, na wolne miejsca, mogą być bite tylko do przodu.

Wariantami gry są warcaby polskie (międzynarodowe), dwuliniowe, angielskie, hiszpańskie, włoskie, rosyjskie, czeskie, kanadyjskie, klasyczne (64 pola), wybijanka czyli rosyjskie poddawki gdzie należy pozbywać się własnych kamieni, warcaby tureckie.

W Polsce grano także w warcaby tradycyjne, nie obowiązywała w nich zasada bicia większości, czyli wyboru dowolnego zbicia z jednego z możliwych zbić.